Vorige week had ik een interessant gesprek met een project ontwikkelaar actief door gans Nederland.  Deze ontwikkelaar gebruikt oude commerciële panden in het centrum van steden en vormt deze om in woonprojecten.  Daar deze meestal in het centrum van steden leggen zijn deze over het algemeen snel ingenomen.  Hij had mij gevraagd om een gesprek en wou meer weten over de mogelijkheden van decentrale opwek en de mogelijkheden om hierin samen te werken.  Zijn interesse is ook gewekt door de gesprekken die hij heeft met verschillende administraties op zowel nationaal, regionaal als stedelijk niveau waarvan het duidelijk is geworden dat de interesse bestaat om dergelijke duurzame initiatieven te ondersteunen.  Binnenkort ontvangen vele provincies(in Nederland) en steden een miljarden Euro’s geldstroom door de verkoop van Essent en Nuon en men lijkt vastbesloten deze voor een deel opnieuw te gaan investeren in de energiesector en/of woningbouw.  Steden als Amsterdam spreken al openlijk over hun visie/wens/ambities over wat ze willen gaan doen en “buzz” woorden zoals slimme steden en wijken zijn niet uit de lucht.  Wat een contrast trouwens met de beleidsmakers in Den Haag die vooral niets beslissen en wachten totdat anderen(lees andere landen) de hete kastanjes uit het vuur halen.  De vertraging in de uitrol van de slimme meters is daar een goed voorbeeld van.
Men zal eerder lokaal met totaal oplossingen moeten gaan testen op wijkniveau met de integratie van slimme meters, slimme netwerken(IT), windmolens, zonnepanelen, grondwarmte, brandstofcellen, etc. en daar kunnen de provincies en steden een belangrijke rol spelen in samenwerking met de privé sector.  Het is duidelijk dat deze eerste testen van concept geld gaan kosten in de ontwikkeling en dat de lokale overheden hier zelf belang bijhebben om deze te ondersteunen daar ze zelf ook vaak een groot onroerend patrimonium beheren.  Eind augustus gaan we even terug samen zitten om te kijken of een dergelijk “totaal” concept in samenwerking met een gemeente kan uitgewerkt worden met een schaalgrote van enkele honderden woningen.  Het zal geen toeval geweest zijn dat ik deze week ook sprak met een burgemeester van een middelgrote stad uit Vlaanderen die op bezoek was bij een zakenkennis van mij.  Zij kwam eens kijken naar zijn bedrijf daar hij een serieuze uitbreiding overweegt en de stad deze natuurlijk ook moet goedkeuren.  Daar wij er ook een investering overwegen op zijn daken in zonnepanelen sprak ik zo over de impact hiervan op zijn uitbreiding.  Nog geen dag later kreeg ik telefoon van de burgemeester die graag verder had gepraat over de verduurzaming van steden en de mogelijkheden voor administraties om hierin hun eigen beleid te ontwikkelen.  Het is duidelijk dat dit thema velen bezighoudt maar het is ook duidelijk dat men vooral nu zoekt naar antwoorden en deze wellicht niet altijd zullen bevallen.  Het verduurzamen van ons relatief oud onroerend goed zal enorme inspanningen vergen en niet vrijblijvend kunnen zijn(lees zal verplicht dienen te worden)of blijven.  Men kan zich voorstellen dat in de toekomst het bouwen en verbouwen zal betekenen dat men ook extra zal moeten investeren in het verduurzamen van zijn onroerend goed.

Deze week is duidelijk geworden wie de komende vijf jaar regionaal verantwoordelijk wordt voor onze sector.  In Vlaanderen lijkt het erna of de bevoegdheid verspreid is over drie ministers, Freya van den Bossche wordt o.a. minister van energie, Ingrid Lieten wordt o.a. verantwoordelijk voor de oprichting van een “nieuw” Vlaams energiebedrijf en de minister van Economie dhr. Kris Peeters die dus de ecologie premies verdeeld voor duurzame vormen van energie.  Dit betekent dat ik een aantal nieuwe bezoeken mag afleggen om zo onze ideeën toe te lichten op verschillende domeinen en te luisteren naar hun strategie voor onze sector.  De verspreiding van energie als bevoegdheid over verschillende kabinetten is geen goede zaak maar de coördinerende rol van de minister-president zal dit voor een stuk in de hand kunnen houden.  De ambitie van de Vlaamse regering om een eigen energiebedrijf te gaan bouwen zal zeker de verenigde krachten vereisen maar vooral een duidelijke strategie.
In Wallonië zal de groene sector zeker nog een extra stimulans krijgen daar Ecolo daar verantwoordelijk wordt voor o.a. energie.  De voorsprong die Wallonië heeft zal mogelijks nog gaan vergroten. In Brussel blijft alles wat bij het oude en dat wil zeggen voor de energiesector niks.  Brussel heeft gewoon geen beleid ondanks het feit dat het de groenen zijn die daar al jaren aan zet zijn.  De regionale energieministers en hun collega’s hebben vooral een belangrijke stem in de ontwikkeling van duurzame energie maar alle andere energiezaken zijn de bevoegdheid van de federale regering(zonder afbreuk te willen doen aan zaken zoals beleid voor lokale laagspanningsnetten en het reguleren van de markt voor leveranciers waar de laatste jaren weinig beweging in zit).  Het najaar zal vooral nieuws geven uit de federale overheid met vooral het kernenergie dossier waarover beslist zal worden. 
Deze week was ook interessant voor ons bedrijf NPG energy die binnenkort operationeel van start kan gaan maar nu toch al een aantal interessante projecten in ontwikkeling heeft, ook hebben we aantal concrete gesprekken met toekomstige partners die ons mee gaan helpen in het vinden van projecten.  Zowel in wind, biomassa en zon hebben we nieuwe potentiële projecten aangeboden gekregen en gaan we deze aanpakken zodra onze organisatie operationeel wordt.  Als startend bedrijf moet men uitkijken dat men de nodige middelen heeft om zo de projecten parallel dezelfde kwaliteit te kunnen bieden.  Hiervoor hebben we deze week ook verdere afspraken gemaakt met onze strategische partner. Wij gaan ervan uit dat we in het najaar onze organisatie met onze externe partners hebben uitgebouwd zodat onze jaarlijkse groei in productie kan ontwikkeld worden.  NPG energy zal ook een vergunning aanvragen om leverancier te worden zodat onze bevriende partners/investeerders/klanten op bijvoorbeeld industrieterreinen over een volledige dienstverlening kunnen beschikken.  Dit ook daar deze vraag aan ons gesteld is geworden bij de ontwikkeling van projecten op gebouwen of gronden.  Het gebeurd regelmatig dat de buren van onze projecten horen en vervolgens of interesse hebben in hun eigen duurzame projecten of de duurzame energie bij hun willen krijgen die wij opwekken. Gezien onze ervaring op dit gebied kennen we de valkuilen als geen ander en moet men deze extra service zien in het licht van goede dienstverlening versus het optimaliseren van ons toekomstig portfolio.  De verankering van ons bedrijf met een bestaand energiebedrijf zoals Delta zorgt ervoor dat wij onze focus kunnen houden en zij samen met ons de juiste keuzes kunnen maken wie wat doet.

Deze week heb ik veel vragen gekregen over de waarde van een mogelijke verlenging van het nucleaire park in België.  Op zich is het uitrekenen van de kostprijs van het opwekken van een KWh kernenergie uit afgeschreven centrales geen onbekend terrein.  Er zijn in de wereld experts genoeg die dit kunnen bevestigen.   De meeste bedragen die terugkomen zijn ergens tussen de 12 en 18 Euro per MWh.  De vraag of kernenergie in België deel blijft uitmaken van de toekomstige fuelmix is in eerste instantie een politieke beslissing maar wel één die hopelijk gebaseerd is op technische, economische en ecologische argumenten.  De raad van wijzen die hun aanbevelingen hebben bekend gemaakt houden de antwoorden netjes in het midden en laten voldoende ruimte voor de politiek om naar links of rechts te gaan(lees ja of nee).  De ideeën en berekeningen die ik in het verleden en nu heb laten maken door bedrijven als PWC, BDO, Lawfort en Lydian hadden als voornaamste doel om enige onderbouwing te geven aan de emotionele argumenten van de voor- en tegenstanders.  Zelf ben ik geen voorstander van kernenergie maar we hebben het wel, mijn bezorgdheid is er vooral één van anticiperen op een mogelijke levensduurverlenging.  Onze sector heeft veel beleidssteun nodig om in staat te zijn om gans ons toch relatief oude productiepark te vervangen.  De eventuele vergoeding die de regering gaat vragen aan de uitbaters van de kerncentrales dient voor een deel opnieuw geïnvesteerd te worden in de sector, liefst in duurzame oplossingen maar ook in moderne performante  grootschalige productie.  Onze industrie heeft behoefte aan betrouwbare en betaalbare energie.  De huidige begrotingstekorten zouden er wel eens voor kunnen zorgen dat dit deel van het verhaal “vergeten” wordt.  Men kan niet ongestraft vele miljarden uit een sector halen en er niks voor terugdoen, een goed voorbeeld hier is de UMTS vergunningen die eind 1999, begin 2000 ervoor gezorgd hebben dat deze (telecom)industrie er bijna volledig is onder door gegaan.  Toen werd er op drie maanden meer dan 100 miljard Euro uit de sector gehaald en binnen enkele weken was het geld verdwenen in de putten van de algemene middelen van de verschillende overheden.  Direct zijn er hierdoor meer dan een kwart miljoen banen gesneuveld(bij bedrijven zoals Ericsson, Motorola, Lucent, Alcatel, etc…- en indirect meer dan een half miljoen.
Ook de kernenergie uitbaters halen veel uit een mogelijke verlenging van de levensduur van deze centrales;
Door de verlenging kan het geld dat dient voor de afbraak aangewend blijven worden voor andere zaken, de expertise van de werknemers blijft behouden, geen sociaal passief dat dient betaald te worden, het portfolio effect van de productie kan deel blijven uitmaken van de energiemix, een billijke vergoeding(kostplus) zorgt toch nog voor winst en omzetbijdrage.
Het zogenaamde Borssele scenario is eigenlijk geen optie voor België daar in tegenstelling met Nederland kernenergie van groot belang is in onze fuelmix.  Het strategisch belang van kernenergie in België staat centraal en de impact op de elektriciteitsmarkt wordt door iedereen erkend. In Nederland maakt kernenergie nog geen 4% uit van het opgewekte vermogen en dient men het openhouden van Borssele ook te zien in het licht van het behouden van operationele kennis.  Ook zijn onze centrales in het verleden heel snel afgeschreven(op 20 jaar) en kan zo de marginale kost voor productie en dus ook de marge goed in beeld worden gebracht.  Hopelijk zal onze regering in overleg met de uitbaters erin slagen om dit belangrijk dossier op de juiste manier te waarderen en ook begrijpen dat er behoefte is aan visie en beleid om nieuwe investeringen te stimuleren.

In de formateurnota van minister-president Kris Peeters wordt de oprichting van een nieuw energiebedrijf aangekondigd.  Een op zich bewonderenswaardig initiatief dat klinkt naar ambitie!  Dit zie je trouwens ook in Nederland waar talloze lokale en regionale overheden de laatste weken luid verkondigen dat ze allerlei nieuwe initiatieven gaan nemen in de energiesector.  In Nederland is dit trouwens vooral ontstaan door de vele miljarden die men gaat krijgen met de verkoop van Nuon en Essent.  Een eerste bedenking die men zich kan maken dat de energiemarkt in België volledig geliberaliseerd is en het op het eerste zicht enigszins paradoxaal is dat de overheid/overheden als commerciële speler op deze vrije markt gaat acteren.  Dat de liberalisering tot nu toe vooral dode letter is gebleven, op Nuon, Essent en een paar andere bescheiden succesvolle initiatieven niet nagelaten, is eigenaardig genoeg ook aan dezelfde overheid te wijten.  Door het gebrek aan ondersteunende regelgevende/wetgevende maatregelen om de marktopening te ondersteunen is de dominantie van de historische marktspelers zo goed als onaangetast.  Moet men dan concluderen dat het idee van de komende Vlaamse regering een slecht idee is, dat hoeft niet.  Als men ervoor kiest om samen met de vrije markt nieuwe initiatieven te ondersteunen en er niet voor kiest om zelfstandig te proberen te acteren kan dit investeringen stimuleren.  Eerst moet men zich de vraag stellen vanuit een normale economische gedachte waarom?  Welke reden is er om een nieuw energiebedrijf te beginnen, de vergelijking die oud(en wellicht nieuw) minister Geert Bourgouis maakte naar Telenet en Belgacom gaat niet op.  Zelfs met de “vliegende” start die Telenet had doordat ze vanuit een bestaand netwerk konden vertrekken(moest wel tweeweg geschikt gemaakt worden) en het feit dat dit een enorme groeimarkt was/is(breedband Internet, media en telefonie of beter bekend als triple P speler) waren de eerste zeven à acht jaar(sinds zijn ontstaan in 1995/1996) één van gemiste kansen/zware verliezen/gebrek aan strategie.  Telenet wist de eerste vijf jaar tot zeven jaar gewoon niet wat ze waren, eerst een telecom bedrijf, dan Internet bedrijf, dan weer telecom, dan weer Internet, de rest kunt u wel raden.
Daar de energiemarkt niet zo”n sterke groei kent(behalve dan groene stroom) zal men een nieuw businessmodel moeten vinden.  Wellicht is decentrale productie er één van, de toekomstige slimme steden, wijken en straten hebben behoefte aan nieuwe concepten.  In principe kunnen alle klanten die aangesloten zijn op laagspanning(relatief laag verbruik, gezinnen en klein zakelijk) in aanmerking komen voor het bouwen van eigen productie.  Hiermee zeg ik niet dat de toekomst alleen maar decentrale productie zal zijn maar wel beide.  De groot industrie heeft behoefte aan basislast productie en verbruikt grote hoeveelheden, hiervoor zullen we steeds grote elektriciteitscentrales nodig hebben.  Buiten slimme meters zullen we ook een veelvoud aan technologie op straatniveau gaan gebruiken gaande van wind, zon, grondwarmte en brandstofcellen(energie stockeren via het gebruik van brandstofcellen wordt nu al gebruikt en getest).  Daarnaast zullen in de toekomst in woonwijken en industrieparken slimme netwerken zorgen voor een evenwicht in vraag en aanbod.  Dit klinkt nog verre toekomst maar komt er sneller dan wij denken, zodra de wereld één liter olie/gas te weinig heeft om het aanbod te dekken zit het er bovenarms op.  Buiten de verwachte stijging boven 200 dollar per vat krijgen we ook te maken met echte tekorten en dus rantsoeneringen.
Dit alles kan een opportuniteit zijn voor een nieuw energiebedrijf dat vooral investeringen moet stimuleren en nauw samenwerken met de privé bedrijven in een geliberaliseerde markt.  Hoezeer het idee geboren is uit een gevoel van onrechtvaardigheid over de dominantie van één buitenlands privé bedrijf de oplossing ligt niet in een nieuw staatsbedrijf.  Door de beslissing om de markt volledig te liberaliseren is deze optie gewoon niet realistisch.  Hopelijk werkt men een sterke visie uit met een uitgewerkt Aktie plan in de Benelux voor al deze staatsinstellingen zich op de zeer risicovolle energiemarkt gooien.